Duran: Algoritmik çağda kontrol şirketlerin, devletlerin ve vatandaşların elinde mi?

İletişim Başkanı Burhanettin Duran, TRT World Forum kapsamında İstanbul Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilen “Algoritmik Çağda Kontrol Kimde? Şirketler, Devletler, Vatandaşlar” başlıklı oturumda konuştu. Oturum, etkinliğin ikinci gününde yer aldı.

Duran, gazeteciliğin geleneksel “eşik bekçilerinin” yerini giderek algoritmalara bıraktığını belirterek, haberlerin hangi kitlelere ulaşacağına kimin karar verdiğini sordu. Kararların sorumluluğunun belirsizleştiğine dikkat çeken Duran, algoritmaların tarafsız olmadığını ve arkalarında ticari ya da siyasi çıkarlara hizmet eden insan tercihleri bulunduğunu ifade etti.

Gazeteciliğin ekonomik ve kültürel riskleri

Duran, araştırma haberciliğinin maliyetine değindi. Yapay zekânın haberleri kaynak göstermeden özetleyebildiğini, bu nedenle haber kuruluşlarının ayakta kalma mücadelesi verdiğini söyledi. Ayrıca gençlerin tarihlerini ve kültürel miraslarını giderek dijital platformlar üzerinden öğrendiğini belirterek, bu durumun ortak hafıza ve kültürel kimlik açısından önemli sorular doğurduğunu kaydetti.

Dijital egemenlik ve üç temel ilke

Duran, Türkiye açısından meselenin dijital egemenlik boyutuna dikkat çekti. Bu bağlamda hesap verebilirlik, algoritmik dağıtımda adalet ve çoğulculuğu temel ilkeler olarak sundu. Kamu yayıncısı TRT ile Anadolu Ajansı’nın farklı dillerdeki yayınlarına değinen Duran, Gazze’de görev yaparken hayatını kaybeden Anadolu Ajansı kameramanı Muntasır es-Savvaf ile ağır yaralanan TRT Arabi kameramanı Sami Şehade’yi anarak, hakikatin görünür kılınmasının önemini vurguladı.

Oturumun ana mesajı

Duran, algoritmik çağda kontrolün muhakeme edebilen ve tercihlerinin sorumluluğunu üstlenen insanların elinde kalması gerektiğini söyledi. Konuşmasının, daha adil bir dijital düzen için aydınlatıcı bir adım olacağını ifade etti.